Мартинката е под заштита на УНЕСКО

Во раните утрински часови на 1 март, низ Македонија, Бугарија, Романија и Молдавија, но и во северниот дел на Грција, Албанија и делови од Србија, луѓето си разменуваат мартинки – мали украси од црвен и бел конец. Овој древен обичај, прогласен за заштитено нематеријално културно наследство на УНЕСКО во 2017 година, продолжува да живее, сведочејќи за вековната традиција и поврзаноста меѓу народите. -Јас сум лично поврзана со мартинките, бидејќи тие не се само дел од светското наследство, туку и од моето семејно наследство“, вели археологот и креативен директор на „ХАЕМУС“, Василка Димитровска. „Првата мартинка ја добив од мојата баба, Македонка од Солун, која при бегството во 1948 година за време на Граѓанската војна во Грција, со себе понесе неколку најдрагоцени работи – една од нив беше мартинката. Замислете, кога бегате од својот дом, што би понеле со себе? Таа мартинка сè уште е во нашата семејна колекција и претставува нешто што ме води низ годините, раскажува таа за Рацин.мк Основата на секоја мартинка е бел и црвен конец – белото симболизира живот и чистота, додека црвеното означува здравје и среќа. Овој традиционален украс обично се изработува во ноќта или утрото пред 1 март и се подарува на најблиските како симболична желба за здравје, љубов и благосостојба. Обичајот налага мартинката да се носи додека не се види првото овошно дрво во цвет или пак птица, а потоа се закачува во природата со замислена желба. „Тоа е еден начин на кој се затвора пролетниот обреден циклус, како што го нарекуваат етнолозите“, додава Димитровска. „Додека во некои земји обичајот е комерцијализиран, во Македонија мартинката останува живо наследство, кое сè уште има длабоко значење за луѓето.“