Граѓаните кои немаат никаков документ се невидливи за државата

Граѓаните кои немаат никаков документ се невидливи за државата Овие граѓани немаат матичен број, немаат државјанство, немаат лична карта, ниту здравствена книшка Без матичен број тие практично не постојат во очите на државните институции Во медиумите, иако звучи навредливо, ги нарекуваат „фантоми“ Но што значи да се живее без никаков документ? Дали овие граѓани се еднакви како и сите останати, нешто што е загарантирано со Уставот на Македонија Одговорот е едноставен-тие не се еднакви Кога граѓанин ќе влезе во било која државна институција тој не може да добие ниту една услуга За да добие услуга или помош му треба некаков документ за идентификација Токму затоа граѓанин без документи не може да добие социјална помош Без никаков документ не може да добијат ниту пристап до здравствена заштита Тие не можат да извадат ниту банкарска сметка Во Македонија официјално се регистрирани 593 лица без документи од кој најголем дел се Роми Вистинската бројка е непозната, а се стравува дека е десетпати поголема Најголем дел од „невидливите“ се деца под шест години Тие се крајно маргинализирани и се во најголем социјален ризик Овие деца не одат на училиште и немаат пристап до здравствена заштита Животот на лицата без документи е полн со апсурди Ако лице без документ отиде да извади лична карта прво му бараат имотен лист-нешто што е невозможно да го поседува Ако лице без документ отиде да побара помош од лекар ќе му побараат здравствена книшка која исто така ја нема Врзани им се рацете и на државните службеници кога ќе им пристапи лице без документ Тие не може да му пружат услуга или помош ако не ги знаат основните податоци - матичен број и име и презиме на лицето Но, она што треба да го сторат е да му помогнат и да му ги покажат алатките како да ја отпочне постапката за добивање документи Проблемот на „невидливите“ не може да се реши без системска поддршка Со промена на низа закони треба, на овие граѓани, да им се покаже вистинскиот пат низ правниот лавиринт на државата Потребно е државните институции да им подадат рака на лицата без документи Само на овој начин државата ќе им овозможи тие од невидливи за државата и институциите да станат еднакви како и сите граѓани